Nhóm này không gây triệu chứng gì, chu kỳ vẫn đều, mọi thứ vẫn bình thường. Nó chỉ lộ ra khi đi kiểm, và nó đổi hẳn hướng can thiệp.
Vòi trứng làm gì
- Đón trứng sau khi rụng
- Là nơi trứng và tinh trùng gặp nhau
- Đưa phôi về buồng tử cung
- Cần thông và cần cử động được
- Thông mà dính thì cũng không làm được việc
Mục cuối là điều nhiều người không biết: vòi thông trên phim vẫn có thể không hoạt động tốt nếu bị dính.
Vì sao nhóm này im lặng
- Không gây đau
- Không ảnh hưởng chu kỳ kinh
- Không ảnh hưởng nội tiết
- Nên mọi xét nghiệm khác có thể bình thường hết
- Chỉ kiểm vòi mới thấy
Mục thứ tư là lý do không thể suy ra từ các kết quả khác, và nó là lý do bước kiểm vòi tồn tại.
Các nguyên nhân hay gặp
- Viêm vùng chậu trước đây
- Lạc nội mạc gây dính
- Tiền sử mổ vùng bụng chậu
- Thai ngoài tử cung đã xử lý
- Một số nhiễm trùng lây truyền không được điều trị
Mục cuối đáng nói vì nhiều nhiễm trùng trong nhóm đó không có triệu chứng và đi qua không ai biết.
Viêm vùng chậu — thủ phạm thầm lặng
- Có thể diễn ra nhẹ và không được chẩn đoán
- Để lại dính sau khi đã khỏi
- Càng nhiều đợt thì nguy cơ càng cao
- Nên tiền sử đau vùng chậu cũ cũng đáng kể
- Đây là lý do điều trị viêm sớm rất quan trọng
Mục thứ hai là cơ chế: vấn đề không phải viêm đang có mà là dấu vết nó để lại.
Tiền sử mổ vùng bụng chậu
- Mổ ruột thừa, nhất là khi đã vỡ
- Mổ u nang buồng trứng
- Mổ lấy thai
- Mổ vì thai ngoài tử cung
- Mọi lần mổ đều đáng kể ra
Mục đầu hay bị bỏ qua khi kể tiền sử, nhưng nó là một trong những nguyên nhân dính phổ biến.
Vị trí tắc cũng quan trọng
- Tắc ở đoạn gần tử cung
- Tắc ở đoạn xa, phía loa vòi
- Hai vị trí có hướng xử lý khác nhau
- Tắc đoạn gần có khi là co thắt tạm thời
- Nên có khi được đánh giá lại
Mục thứ tư là điều đáng biết trước khi kết luận, vì nó làm một kết quả tắc không hẳn là tắc thật.
Ứ dịch vòi trứng
- Là vòi bị tắc và giãn chứa dịch
- Thấy được trên siêu âm hoặc khi kiểm vòi
- Dịch đó có thể ảnh hưởng việc phôi làm tổ
- Nên thường được xử lý trước khi chuyển phôi
- Đây là lý do nó được nhắc riêng
Mục thứ ba là lý do y tế cụ thể, và nó đổi thứ tự các bước nếu định làm ống nghiệm.
Dính vùng chậu không tắc vòi
- Vòi vẫn thông nhưng bị kéo lệch
- Nên khó đón trứng sau khi rụng
- Kiểm vòi bằng bơm dịch có thể vẫn báo thông
- Nội soi ổ bụng mới thấy rõ
- Đây là nhóm khó phát hiện nhất
Mục thứ ba là giới hạn thật của phép kiểm thông thường, và nó giải thích một số trường hợp không rõ nguyên nhân.
Hai hướng xử lý
- Can thiệp vào vòi để sửa đường cũ
- Hoặc đi đường khác bằng thụ tinh ống nghiệm
- Can thiệp phù hợp với một số vị trí và mức tổn thương
- Nhiều trường hợp thì hướng thứ hai cho khả năng cao hơn
- Bác sĩ bàn theo tình huống cụ thể
Mục thứ hai là điều đáng hiểu: ống nghiệm ở đây không phải bước leo thang mà là cách đi vòng qua chỗ tắc.
Khi can thiệp vòi được cân nhắc
- Tổn thương nhẹ và khu trú
- Người còn trẻ và dự trữ tốt
- Không có nguyên nhân khác kèm theo
- Cần nơi có kinh nghiệm
- Cần biết về rủi ro thai ngoài tử cung sau can thiệp
Mục cuối là rủi ro phải được nói trước, vì vòi đã tổn thương thì nguy cơ đó cao hơn.
Sau khi biết mình thuộc nhóm này
- Hỏi rõ tắc một bên hay hai bên
- Hỏi vị trí tắc
- Hỏi có ứ dịch không
- Hỏi hướng nào phù hợp với trường hợp của mình
- Xin giữ hình ảnh và tờ đọc
Mục thứ ba đáng hỏi riêng vì nó ảnh hưởng tới thứ tự các bước nếu định làm ống nghiệm.
Phòng cho tương lai
- Điều trị viêm vùng chậu sớm và đủ đợt
- Kiểm và điều trị nhiễm trùng lây truyền
- Điều trị cho cả hai người khi cần
- Không tự bỏ giữa đợt kháng sinh
- Đi khám khi có dấu hiệu bất thường
Mục thứ ba đáng nhấn vì điều trị một người mà không điều trị người kia là để nhiễm lại.
Chỗ này trên bản đồ
- Đây là nguyên nhân không có triệu chứng nào
- Chỉ bước kiểm vòi trứng mới phát hiện
- Kết quả quyết định các can thiệp nhẹ có ý nghĩa hay không
- Tắc hai bên thì hướng thường bàn là ống nghiệm
- Bước sau là bàn hướng theo vị trí và mức tổn thương
Mục thứ ba là lý do bước kiểm vòi nằm trong bộ ban đầu chứ không để dành cho sau.
Câu hỏi thường gặp
Tắc vòi trứng có triệu chứng gì không?
Thường không có gì cả. Chu kỳ vẫn đều, không đau, không có dấu hiệu nào. Nó chỉ lộ ra khi đi kiểm vòi trứng, và đó là lý do bước kiểm đó không thể bỏ.
Nguyên nhân nào hay gây tắc vòi trứng?
Viêm vùng chậu trước đây, lạc nội mạc gây dính, tiền sử mổ vùng bụng chậu, thai ngoài tử cung đã xử lý, và một số nhiễm trùng lây truyền không được điều trị.
Tắc vòi trứng thì có mổ được không?
Có can thiệp trong một số trường hợp, tuỳ vị trí tắc và mức tổn thương. Nhưng nhiều trường hợp thì thụ tinh ống nghiệm cho khả năng cao hơn, vì nó đi đường khác thay vì sửa đường cũ.
Ứ dịch vòi trứng là gì và vì sao được nhắc riêng?
Là vòi trứng bị tắc và giãn chứa dịch. Nó được nhắc riêng vì dịch đó có thể ảnh hưởng tới việc phôi làm tổ, nên thường được xử lý trước khi chuyển phôi.