Kiểm vòi trứng — thủ thuật người ta sợ nhất trong bộ xét nghiệm

Đây là phần người ta nghe kể rồi hoãn lại nhiều tháng. Biết trước nó làm gì, đau tới mức nào và chuẩn bị thế nào thì bớt đáng sợ hơn nhiều.

Vì sao phải kiểm vòi trứng

• Trứng và tinh trùng gặp nhau trong vòi trứng
• Vòi tắc là nguyên nhân khá thường gặp
• Và nó không gây triệu chứng gì
• Nên chỉ kiểm mới biết
• Kết quả đổi hẳn hướng can thiệp

Mục cuối là lý do không thể bỏ bước này: có vòi tắc hai bên thì các can thiệp nhẹ không có ý nghĩa.

Các cách kiểm

• Chụp tử cung vòi trứng bằng thuốc cản quang
• Siêu âm có bơm dịch hoặc bơm bọt
• Nội soi ổ bụng trong một số tình huống
• Mỗi cách có ưu điểm riêng
• Bác sĩ chọn theo tình huống

Mục thứ hai là cách nhẹ hơn và không dùng tia xạ, nên đáng hỏi xem nơi mình khám có làm không.

Thủ thuật diễn ra thế nào

• Tư thế như khi khám phụ khoa
• Đưa một ống nhỏ qua cổ tử cung
• Bơm dịch vào buồng tử cung
• Theo dõi dịch có đi qua vòi trứng không
• Toàn bộ mất khoảng mười lăm phút

Mục thứ tư là nguyên lý chung của cả ba cách: xem dịch có thông qua được hay không.

Mức đau thật

• Phần lớn thấy tức và đau như đau bụng kinh
• Trong ít phút, rồi hết nhanh
• Một số người đau nhiều hơn
• Một số người thấy nhẹ hơn tưởng
• Mức đau khác nhau khá nhiều giữa người

Mục cuối là lý do những câu chuyện nghe được rất khác nhau, và không ai kể sai cả.

Cách để đỡ khó chịu

• Hỏi bác sĩ về thuốc giảm đau dùng trước thủ thuật
• Ăn nhẹ trước khi đi
• Có người đưa về
• Thở chậm và sâu trong lúc làm
• Nói với người làm nếu quá đau

Mục đầu là việc có tác dụng rõ nhất, và nhiều người không biết là mình có thể hỏi.

Làm vào lúc nào trong chu kỳ

• Thường sau khi sạch kinh
• Và trước khi rụng trứng
• Để chắc là chưa có thai
• Nên phải đặt hẹn theo chu kỳ
• Sai ngày là chờ thêm một tháng

Mục cuối là lý do phải hỏi ngày ngay khi được chỉ định, và nó hay bị bỏ qua.

Những gì cần nói trước

• Có khả năng đang mang thai không
• Từng dị ứng thuốc cản quang chưa
• Đang có viêm nhiễm vùng chậu không
• Có bệnh tuyến giáp không
• Đang dùng thuốc gì

Mục thứ ba quan trọng vì làm thủ thuật khi đang viêm có thể làm viêm lan, nên thường hoãn.

Kháng sinh phòng ngừa

• Có nơi cho dùng trước hoặc sau thủ thuật
• Theo chỉ định, không tự mua
• Tuỳ tình huống từng người
• Hỏi rõ có cần hay không
• Dùng đủ nếu được chỉ định

Mục thứ hai là nguyên tắc chung của cả cụm: kháng sinh là thứ dùng theo chỉ định.

Sau thủ thuật

• Có thể ra ít máu và dịch vài ngày
• Đau âm ỉ nhẹ là bình thường
• Sinh hoạt bình thường trừ khi được dặn khác
• Sốt hoặc đau tăng thì đi khám ngay
• Dịch có mùi cũng cần đi khám

Hai mục cuối là dấu hiệu nhiễm trùng và cần được biết trước khi về nhà.

Kết quả có thể ra những gì

• Hai vòi thông
• Tắc một bên
• Tắc hai bên
• Buồng tử cung có bất thường
• Hình ảnh gợi ý dính quanh vòi

Mục thứ tư là thông tin thêm mà thủ thuật này cho, và nó cũng quan trọng không kém phần vòi.

Tắc một bên nghĩa là gì

• Bên còn lại vẫn có thể hoạt động
• Nên vẫn có khả năng có thai tự nhiên
• Bác sĩ đánh giá cùng các kết quả khác
• Có khi chỉ là co thắt tạm thời chứ không tắc thật
• Có thể được đánh giá lại

Mục thứ tư là điều đáng biết: một kết quả tắc trên phim không luôn là tắc thật.

Tắc hai bên nghĩa là gì

• Trứng và tinh trùng không gặp được trong vòi
• Nên các can thiệp nhẹ không có ý nghĩa
• Hướng thường được bàn là thụ tinh ống nghiệm
• Có trường hợp cân nhắc can thiệp vào vòi
• Bác sĩ bàn theo nguyên nhân và tình huống

Mục thứ hai là thông tin quyết định nhất, và nó giải thích vì sao bước này phải làm trước.

Chỗ này trên bản đồ

• Đây là bước kiểm đường đi của trứng và tinh trùng
• Không có triệu chứng nên chỉ kiểm mới biết
• Kết quả quyết định các can thiệp nhẹ có ý nghĩa hay không
• Phải đặt hẹn theo ngày trong chu kỳ
• Bước còn lại của lô là bộ nội tiết và siêu âm

Mục thứ ba là lý do không nên hoãn bước này: hoãn nó là hoãn cả việc chọn hướng.

Câu hỏi thường gặp